چهارشنبه ۲۸ شهريور ۹۷ - ۰۵:۳۵

گزارش تحلیلی(۲): چگونه به سمت شهرهای سالم تر و پایدارتر حرکت کنیم؟

گزارش تحلیلی(۲): چگونه به سمت شهرهای سالم تر و پایدارتر حرکت کنیم؟

اصولی برای طراحی و ساخت شهرهایی بهتر و پایدارتر

در حال حاضر و درست در زمانی که در تلاش برای حل مساله تغییرات آب و هوایی هستیم، شهرها نیز در حال گسترش هستند، چرا که در آینده نزدیک، جمعیت شهرنشینی به حدود ۳ میلیارد نفر خواهد رسید که این مساله باعث دو برابر شدن محیط های شهری می­شود. به همین دلیل اگر این گسترش به درستی کنترل نشود، هیچ یک از اقدامات و راه حل های کنترل تغییرات آب و هوایی کمکی به انسان ها نخواهد کرد. از این رو، یک الگوی مناسب برنامه­ ریزی شهری نیاز است تا در راستای اقدامات و راه حل های ارائه شده برای مساله تغییرات آب و هوایی باشد.

یکی از الگوهای اشتباه مربوط به برنامه ریزی شهری، پراکندگی و گسترش فضایی شهرها است. این الگو دارای اشکالات و ضررهای زیادی است که باید مورد توجه قرار بگیرند و در ادامه برخی از این اشکالات و جنبه های منفی این الگو معرفی و بحث خواهند شد.

 مشخصه و اشکال اصلی این الگو، منزوی کردن زندگی مردم در محیط­ های شهری است. این الگوی گسترش، مردم را به بخش های مختلفی تقسیم کرده و آنها را از طبیعت جدا می کند و این مساله باعث می شود تا تعامل مختلف بین بخش­های گوناگون از بین رفته و دیگر شهرها آن مکان مناسب برای شکوفایی و پیشرفت مردم نباشند.

  مشکل دیگر این الگو، افزایش استفاده از زمین ها و مناطق اطراف شهرها است که یکی از دغدغه های اصلی فعالان محیط زیست است. نابودی طبیعت و پوشش گیاهی می تواند اثرات منفی و مخربی بر روی وضعیت آلودگی هوا و تنوع زیستی منطقه داشته باشد.

یکی دیگر اشکالات الگوی توسعه فضای شهری افزایش فواصلی است که مردم ناچار به پیمودن آنها هستند (محل کار، خرید، تحصیل و ...) و افزایش میزان رانندگی و استفاده از خودرو را در پی خواهد داشت. این مساله باعث بسساری از مشکلات دیگر خواهد شد که به صورت زنجیروار با هم در ارتباط هستند. برای نمونه یکی از این مشکلات، افزایش میزان آلودگی هوا است که خود ارتباط مستقیم با مساله گرمایش جهانی دارد. همچنین، این افزایش در میزان رانندگی هزینه بیشتری را برای شهروندانی که مجبور به پیمودن فواصل زیاد برای رسیدن به مقاصد خود هستند در پی خواهد داشت. علاوه بر آن، استفاده بیشتر مردم از وسایل نقلیه مختلف باعث می شود تا آنها فرصت کمتری برای پیاده روی داشته باشند. پیاده روی از جمله فعالیت هایی است که باعث بهبود شرایط سلامتی مردم و هم چنین بهبود وضعیت فیزیکی و حتی روانی آنها می شود.

مشکلات و مسایل اشاره شده در بالا تنها نمونه هایی از مواردی است که الگوی توسعه فضای شهری در پی خواهد داشت؛ از این رو ضروری است تا راه حل مناسبی به عنوان جایگزین برای این الگو برنامه ریزی و تعیین شود. برای این منظور ۷ اصل کلی توسط متخخصین حوزه برنامه ریزی شهری پیشنهاد شده است. این موارد عبارتند از:

  1. حفظ و نگهداری زیست بوم، طبیعت طبیعی و میراث فرهنگی شهرها
  2. ایجاد محله هایی با محیط ها، کارکردها و کاربری های مختلف و چندگانه
  3. طراحی خیابان ها و محله ها به شکلی که امکان رفت و آمد به صورت پیاده به راحتی امکان پذیر باشد و نیازی به استفاده از خودرو نباشد.
  4. اولویت قرار دادن شبکه راه های مناسب برای دوچرخه سواری
  5. افزایش تراکم شبکه راه ها و کاهش اندازه و ابعاد بلوک های ساختمانی
  6. توسعه با کیفیت شبکه حمل و نقل عمومی
  7. تنظیم تراکم جمعیت و استفاده بهینه از ظرفیت حمل و نقل به صورت ترکیبی (یعنی به صورت بهینه از روش های مختلف حمل و نقل و جا به جایی استفاده شود.)

به عنوان نکته نهایی، باید توجه داشت که اکثر مشکلات شهری از عادت ها و رویکردهای اشتباه خودمان نشات می گیرد و شرایط شهرها نمودی از نحوه و مدل زندگی خودمان هستند. در نتیجه، روش زندگی ما تاثیر مستقیم بر محیط های زندگیمان در شهر خواهند داشت.

این مقاله الهام گرفته و نوشته شده بر اساس سخنرانی "پیتر کالتروپ" در رویداد TED است که در آپریل ۲۰۱۷ ارائه شده است. لینک این سخنرانی در قسمت زیر ارائه شده است.

لینک سخنرانی:

https://www.ted.com/talks/peter_calthorpe_7_principles_for_building_better_cities

تهیه کننده: ایمان درّی  

    

  آدرس: تهران- خیابان حافظ-روبروی خیابان سمیه- دانشگاه صنعتی امیرکبیر-دفتر توسعه پایدار. صندوق پستی ۴۴۱۳-۱۵۸۷۵

 تلفن:  ۶۴۵۴۵۰۰۹ ۲۱ (۹۸+)

 فکس:  ۸۹۷۷۲۵۴۹ ۲۱ (۹۸+)

 sustainability@aut.ac.ir و sustainability.news@aut.ac.ir

برای اطلاع از آخرین رویداد ها و اتفاقات در خبرنامه عضو شوید!